icra dairesi - Alfa Avukatlık

Çek, ticari hayatta sık kullanılan bir ödeme aracıdır. Çekin bankaya ibraz edilmesine rağmen karşılıksız çıkması halinde, çek alacaklısı icra takibine başvurarak çek bedelini tahsil etmektedir. Uygulamada çek nedeniyle başlatılan takiplerde yetkili icra dairesinin tespit edilmesi önem arz etmektedir. Bu yazımızda, çeke dayalı icra takibinde yetkili icra dairesi Yargıtay uygulaması ışığında açıklanacaktır.

Çek Nedir?

Çek, banka tarafından çek hesabı sahibine teslim edilen ve ödenmesi için bankaya ibraz edilmesi gereken bir kıymetli evraktır. Alacaklı, çek bedelini tahsil etmek için önce bankaya müracaat etmelidir.

Ticari hayatta oldukça sık kullanılan çek, niteliği gereği bir ödeme aracıdır. Ancak uygulamada çek ileri tarihli düzenlendiğinden kredi aracı olarak da kullanılmaktadır.

Çek Nasıl İbraz Edilir?

Çeki elinde bulunduran son hamil alacaklı, vadesi geldiğinde çeki bankaya ibraz ederek ödenmesini ister. İbraz, çekin ödenmek için bankaya sunulması anlamına gelir. Alacaklı, çek hesabının bulunduğu bankaya müracaat edebileceği gibi herhangi bir bankaya da başvurabilir.

Bankaya ibraz edilen çekin karşılıksız çıkması halinde, banka görevlileri çek üzerinde karşılıksız işlemi yapmak zorundadır. Süresi içerisinde çek bankaya ibraz edilmezse, çek kambiyo vasfını yitirir. Bu durumda alacaklı, kambiyo senetlerine özgü icra takibine başvuramaz.

Çeke dayalı kambiyo senetlerine özgü icra takibinde yetkili icra dairesi

Kambiyo senetlerine özgü icra takibinde yetki, genel haciz yoluyla icra takibindeki kurallara göre belirlenir. Buna göre genel yetkili icra dairesi, borçlunun takip tarihindeki yerleşim yeridir.

Kambiyo senetlerine dayalı alacaklar, aranacak borç niteliğindedir. Bu nedenle alacaklının yerleşim yerinde takip başlatılacağına ilişkin Türk Borçlar Kanunu m. 89/1 hükmü uygulanmaz.

Çeke dayalı kambiyo takiplerinde yetkili icra daireleri şunlardır:

Borçlunun yerleşim yeri,
Muhatap bankanın bulunduğu yer,
Çekin keşide yeri.

Çekin ibraz edildiği yerde icra takibi başlatılabilir mi?

Yetkili icra dairesi, yukarıdaki icra daireleri olarak gösterilmiştir. Bunun dışında, çekin ibraz edildiği yerdeki icra dairesinde icra takibi başlatılabilmesi mümkün değildir.

Aksi durumun kabulü halinde, alacaklının dilediği yerdeki bankaya çeki ibraz ederek yetkili icra dairesini belirleyebilmesi sonucu doğar.

Yargıtay Kararlarında Çeke Dayalı İcra Takibinde Yetkili İcra Dairesi

Çeke dayalı kambiyo senetlerine özgü icra takibine başvuruda Yargıtay’ın farklı görüşleri bulunmaktadır. Uygulamada Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin yerleşik görüşü uygulanmaktadır.

12. HD., E. 2019/9167 K. 2019/13006 T. 19.9.2019

“Alacaklı tarafından başlatılan çeke dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte, borçlu tarafından ödeme emrinin tebliği üzerine yasal süresinde icra mahkemesine yapılan başvuruda; sair itirazları yanında yetkili icra dairesinin … İcra Dairesi olduğunu ileri sürerek… İcra Dairesinin yetkisine itirazda bulunduğu, mahkemece yetki itirazının kabulüne karar verildiği görülmüştür.

İİK’nun 50/1. maddesine göre, para ve teminat borçlarına ilişkin icra takiplerinde yetkili icra dairesi, HMK’nun 447/2. maddesi atfıyla HMK’nun yetkiye dair hükümleri kıyas yoluyla uygulanmak suretiyle belirlenir. Ayrıca, takip dayanağı akdin yapıldığı icra dairesi de takibe yetkilidir.

Buna göre, çeke dayalı takip, genel yetkili yer olan borçlunun yerleşim yerindeki icra dairesinde (HMK. 6.md.), muhatap bankanın bulunduğu yer, ödeme yeri sayıldığından buradaki icra dairesinde (HMK. 10.md.) ve ayrıca İİK’nun 50/1. maddesi uyarınca çekin keşide edildiği yerdeki icra dairesinde yapılabilir.”

Alacaklının yerleşim yerinde icra takibi başlatılabileceği yönündeki Yargıtay 11. Hukuk Dairesi kararını buradan inceleyebilirsiniz.

Kambiyo Senetlerine Özgü İcra Takibinde Yetkiye İtiraz

Kambiyo senetlerine özgü icra takibinde yetkiye nasıl itiraz edileceği konusundaki yazımızı buradan inceleyebilirsiniz.

Çeke dayalı icra takibinde yetkiyle ilgili daha fazla bilgi almak için bize buradan ulaşabilirsiniz.

Eve Haciz Gelir Mi? Evde Haciz Yapılabilir mi?

Günümüzde birçok kişi artık “eve haciz gelir mi?” ve “evde haciz yapılabilir mi?” sorusu ile karşılaşmaktadır. Borçlar, hayatın bir parçasıdır ve bazen ödenmeyen borçlar nedeniyle alacaklılar hukuki yollara başvurmak zorunda kalabilir. Borçlunun evine haciz işlemi, alacaklıların ödenmeyen borçlarını tahsil etmek için düşünebileceği bir seçenektir. Ancak bu işlem, hukuki süreçlerin titizlikle uygulanması ve belirli sınırlamalara tabi olması gereken hassas bir konudur. Bu makalede, borçlunun evine hacze gidilebilir mi, hukuki süreç ve sınırlamaları ele alacağız.

Taşınır haczi, alacaklının alacağını tahsil etmek için etkili bir yöntem olsa da, borçlunun yaşam standardını olumsuz etkileyebileceği için son çare olarak düşünülmelidir. Bu süreçte borçlunun ve ailesinin temel ihtiyaçları gözetilmeli ve hukuki olarak korunmalıdır. Taşınır haczi işlemi, borçlar ve alacaklar arasında denge sağlayan önemli bir hukuki mekanizmadır.

Kanun Değişikliği

Bir icra dosyasında bir kişiye ya da kuruma borçlu olan kişilerin çoğu evine haciz gelme endişesi yaşamaktadır. Kesinleşmiş bir icra takibinde borçlu borcunu ödemezse alacaklının talebiyle birlikte borçlunun evine hacze gidilebilmekteydi.

Ancak 05.04.2023 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile İcra ve İflas Kanunu’na “Konutta Haciz” başlıklı madde eklenerek hakim kararı olmaksızın konutlarda haciz işleminin yapılamayacağı düzenlenmiştir.

Özetle eve haciz yapabilmek için öncelikle icra mahkemesinden karar alınması gerekmektedir.

Evde Haczedilebilen Mallar Nelerdir?

Haczedilmesi mümkün olmayan mallar ve haklar 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.82’de sayılmıştır. 82. maddede sayılmayan mallar; evde bulunan beyaz eşyalardan, bilgisayar, laptop ve televizyonlardan ihtiyaç dışında olan ikinci bir eşya, para, çek, senet, kıymetli evrak, altın, gümüş, pırlanta, antika veya süs eşyası gibi kıymetli şeyler haczedilebilen mallar arasındadır. Ancak evde bulunan ve hayatın devam etmesi için zorunlu olan eşyalardan 1 tane varsa, bu eşyalar haczedilemez.

Kiralık Eve Haciz Gelir Mi?

Borçlunun ikamet ettiği evin kendisine ait olması ya da kiralık olması arasında herhangi bir fark yoktur. Evin kiralık olması, evdeki eşyaların haczedilmesine engel değildir. Ancak burada bir istisna durum mevcuttur. Evin eşyalı olarak kiralanması halinde, kiracı borçlu ile kiraya veren mal sahibi arasında hazırlanan ve kira sözleşmesinde evin demirbaşı olarak yazılan malların alacaklılar tarafından borçluya aitmiş gibi haczedilmesi mümkün değildir. Ev sahibine ait olan mallar borçlunun kullanımında da olsa, alacaklılar tarafından haczedilemez.

Eve Haciz Gelirse Ne Yapılmalı?

Eve haciz geldiğinde, icra memurları tarafından haczedilen malların rayiç değerleri (muhammen bedelleri) tespit edilir. Kıymetleri tespit edilen mallar haciz tutanağına tek tek yazılır ve haczedildiği belirtilir. Evdeki eşyaların haczedilmesinden sonra borçlu haczedilen malların haczinin mümkün olmaması halinde bu durumu ya da haczedilen malların bir başkasına ait olduğunu belirterek durumun haciz tutanağına geçirilmesini isteyebilir. Haczedilen mallar alacaklının rızası varsa borçluya yeddiemin olarak bırakılabilir. Ancak alacaklı haczedilen malların borçluda bırakılmasını istemezse, icra müdürlüğü tarafından muhafaza işlemi yapılır. Haczedilen eşyalar bakanlıkça lisanlı yeddiemin depolarına kaldırılır.

Haczedilen Mallar Ne Kadar Süre İçerisinde Satılabilir?

Alacaklı veya alacaklı vekilinin talebi üzerine icra müdürlüğü tarafından haczedilen borçlunun malları için haciz tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde satış talep edilmesi gerekmektedir. Haciz tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde satışın talep edilmemesi halinde haciz düşer. Haczin düşmesi ile birlikte borçlu haczedilen mallarını geri alabilir.

Süresinde satış talep edilmesi halinde, icra müdürlüğü tarafından satış işlemlerine başlanır. Haczedilen mallar ihale yoluyla satışa çıkarılır.

Ev haczi hakkında daha fazla bilgi almak için bize buradan ulaşabilirsiniz.

Yine kanundaki son değişiklikleri takip etmek için Resmi Gazete sayfasına buradan ulaşabilirsiniz.