Günümüzde ikinci el araçların alım ve satımının artmasıyla araç kilometresinin düşürülmesi sıklıkla karşılaşılan bir durumdur. Bu yazımızda kilometre düşürme cezası hakkında açıklamalar yaparak araç kilometresinin düşürülmesinin cezasına, araç kilometre düşürme durumunda alıcının haklarının ne olduğuna alıcının ve satıcının sorumluluklarına değineceğiz.
Araç Kilometre Düşürme Nedir?
Km düşürme suçunda km düşürme kavramını ele alacak olursak; ikinci el araçlarda, otomobilin satış tarihine kadar kat ettiği mesafeyi gösteren kilometre sayacında değişiklik yapılarak daha düşük gösterilmesine araç km’sinin düşürülmesi denir.
Kilometresi Değiştirilen Araçta Satıcının Sorumluluğu ve Alıcının Hakları
Satın aldığım aracın kilometresi düşürülmüş sorusu günümüzde en çok karşılaşılan problemlerin başında gelmektedir. Kilometre düşürme dolandırıcılığı epey yaygınlaşmıştır. Peki, araç satın aldım, kilometresi düşürülmüş şimdi ne yapacağım? İşte kilometresi düşürülen aracın satılması halinde, satıcının somut olaya göre iki farklı sorumluluğu söz konusu olabilir. Bunlar; km düşürme nedeniyle ayıptan sorumluluk, yani kilometre düşürme halinde tazminat hakkı ve kilometre düşürülmesi durumunda dolandırıcılık suçundan cezai sorumluluktur.
Aracın Kilometresinin Değiştirilmesinde Hukuki Sorumluluk
Aracın kilometresinin düşürülmesinde gizli ayıp söz konusudur. Gizli ayıp, olağan bir gözden geçirme ile anlaşılamayacak, teknik bir inceleme ile ortaya çıkabilecek, satılan şeyden beklenen yararı azaltan kusurdur. Kilometresi düşürülmüş araç ilk bakışta anlaşılabilecek bir ayıp olmayıp gizli ayıptır. Kilometresi düşürülmüş araç alan kişinin hakları gizli ayıp sorumluluğuna dayanır.
Satıcı, aracın kilometresinin değiştirildiğinden haberdar olmasa, aracın kilometresini değiştiren kendisi değil de önceki satıcılar olsa dahi araç km düşürme için hukuki anlamda sorumlu olur. Dolayısıyla aracın kilometresini düşüren kişi bundan haberdar olmasa bile alıcının zararını gidermelidir.
Aracın Kilometresinin Düşürülmesi Halinde Alıcının Hakları
- Sözleşmeden dönme
Alıcı, araçta km düşürme halinde aracı iade ederek ödediği bedeli talep edebilir.
- Bedelden indirim talep etme
Bilirkişi incelemesi yapılarak, aracın kilometresinin düşürülmesinin aracın bedelinde ne kadar bir düşüşe neden olduğu tespit edilerek bedel oranında indirim yapılır. Zira araç km düşürme değer kaybına sebebiyet vermektedir.
- Ücretsiz tamirat talep etme
Aracın kilometresinin değiştirilmesi işleminde tamir imkânı bulunmadığından bu uygulama yapılmamaktadır. Km düşürme işleminin düzeltilmesi mümkün olmamaktadır. Bu nedenle alıcının aldığı aracın kilometresi düşürülmüş ise bu hakkını kullanması işe yaramayacaktır.
- Aracın ayıpsız misli ile değişimini talep etme
Her ikinci el araç birbirinden farklı olduğundan bu seçimlik hakkın uygulanması oldukça kısıtlıdır. Bununla beraber kilometresi düşürülmüş aracı satan kişi galeri ise ve elinde benzer özelliklerde araç varsa, km düşürme yapılan araç ile değişim yapılmalıdır. Bilhassa kararın icrası sırası tekniktir. Bu nedenle araç km düşürme avukat vasıtasıyla takip edilmelidir.
Araç Kilometre Düşürme Suç mu? Araç Kilometresinin Düşürülmesi Cezası
Bir diğer husus km düşürme cezası nedir olarak karşımıza çıkar. Kilometre düşürme suçu Türk Ceza Kanunu’nda karşılık bulmuştur. Kilometre göstergesi düşürülmüş aracın satılması Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturur. Ancak önemle belirtmek gerekir ki, bu suçun oluşması için satıcının aracın kilometresinin değiştirildiğini bilmesi, işlemi alıcıyı aldatarak onu zarara uğratacak şekilde, kendisine veya bir başkasına menfaat sağlamak amacıyla yapması gerekir. Kilometre düşürme cezası ile ilgili kanuni düzenleme şu şekildedir:
TCK m.157: “Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası verilir”
TCK m.158: “(1) Dolandırıcılık suçunun; a) Dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle, b) Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor şartlardan yararlanmak suretiyle, c) Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanmak suretiyle, d) Kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasi parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle, e) Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak, f) Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle, g) Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle, h) Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında; kooperatif yöneticilerinin kooperatifin faaliyeti kapsamında, i) Serbest meslek sahibi kişiler tarafından, mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle, j) Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla, k) Sigorta bedelini almak maksadıyla, l) Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle,
İşlenmesi halinde, üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.”
İşte km düşürme cezası oldukça kapsamlı bir kanuni karşılık bulmuştur. Bu nedenle aracın kilometresinin düşürülmesi suçunun cezası 3 ila 10 yıl arasında hapis cezası ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Öte yandan araç km düşürme cezası süreye tabi bir suç olup ivedi olarak adli mercilere başvurulması faydalı olur.
Aracın Kilometresi Düşürülmüş Ne Yapmalıyım?
Öncelikle satıcı kilometrenin düşürüldüğü hususunda haberdar edilmeli ve yukarıda açıkladığımız seçimlik haklardan uygun olanı seçilerek talep bildirilmelidir. Satıcının talebi reddetmesi ya da kayıtsız kalması halinde dava açılabilir.
Dava açılmadan önce gerekli tüm incelemeler yapılarak detaylı bir dava dilekçesi hazırlanmalıdır. Bu konuda Alfa Avukatlık ekibinden yardım alabilirsiniz.
Otomobilin Kilometresinin Düşürülmesinde Dava Açma Süresi, Zamanaşımı, Tarafları, Yetkili ve Görevli Mahkeme
Satıcının tacir olması halinde görevli mahkeme Tüketici Mahkemesi, satıcının bu işi meslek olarak icra etmediği halde Asliye Hukuk Mahkemesidir.
Türk Borçlar Kanunu’nun 231. Maddesi uyarınca dava açma süresi 2 yıldır. Ancak satıcı kilometre üzerinde kendisi oynama yapmışsa ve alıcının aracı almasına ağır kusuru ile sebep olmuşsa zamanaşımı süresi işlemez.
Alıcı davayı kendisine aracı satan kişiye karşı açmalıdır. Kilometre ile oynayan kişi satıcı olmasa dahi, satıcıya karşı dava açılmalıdır. Satıcının da önceki satıcıya karşı dava açma hakkı bulunmaktadır.
Kilometresi Düşürülmüş Araç Nereye Şikâyet Edilir?
Kilometresi düşürülmüş araca ilişkin olarak şikâyette bulunmak isteyen kişiler bulunduğu bölgedeki en yakın Cumhuriyet Başsavcılığına giderek şikâyette bulunabilir. Kilometre düşürme avukat ile takip edilmesi gereken olaydır. Delillerin eksiksiz toplanması ve özellikle birden fazla satış işlemi olmuşsa sorumluların tespit edilebilmesi için kilometre düşürme avukatı vasıtasıyla dava açılması faydalı olacaktır.
Kilometresi Düşürülen Araç Yargıtay Kararı, Aracın Kilometresinin Düşürülmesi Emsal Karar
“…Sanıkların yüksek kilometrede araç satın alarak kilometresini düşürttükleri halde orijinal kilometresinde olduğunu beyan edip, internette verdikleri ilanlarla veya galeriye gelen müşterilerle irtibata geçip güven sağlayarak olması gerekenden daha pahalı fiyata araç satmak suretiyle haksız menfaat temin ettikleri iddia edilen olayda, sanıkların eylemlerini internet üzerinden katılanlar ve şikayetçilerle bağlantı kurarak gerçekleştirmiş olmaları nedeniyle;
Sanıkların sabit görülen eylemlerinin TCK’nın 158/1-f maddesinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturduğu gözetilmeden suç vasfında yanılgıya düşerek TCK’nın 157/1 maddesinde düzenlenen dolandırıcılık suçundan hüküm kurulmuş olması, …bozmayı gerektirmiş…” (Yargıtay Kararı – 23. CD., E. 2015/18022 K. 2016/4057 T. 5.4.2016)
“Somut olay değerlendirildiğinde, davalıların araç satımını meslek edinmediği, bu bağlamda davalıların yasada tanımlanan şekilde satıcı olmadığı ve taraflar arasındaki ilişkinin 6502 sayılı Yasanın kapsamı dışında olduğu anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca davaya bakmaya Tüketici Mahkemesi değil, Genel mahkemeler görevlidir.
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. O halde mahkemece genel mahkeme sıfatıyla davaya bakılarak karar verilmesi gerekirken, tüketici mahkemesi sıfatıyla hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.” (Yargıtay 13. HD. 2017/2916 E. 2017/3730 K.)
Kilometre düşürme suçu, cezası ve aracın kilometresinin düşürülmesi halinde alıcının hakları ile ilgili daha fazla bilgi edinmek için bize buradan ulaşabilirsiniz.
Add a Comment